Έχει ΚΑΤΑΝΟΗΘΕΙ η ΜΕΓΙΣΤΗ ΣΥΜΒΟΛΗ του ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟΥ ΛΑΪΚΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ, με έδρα την ΚΑΡΠΑΘΟ;

Έχει ΚΑΤΑΝΟΗΘΕΙ η ΜΕΓΙΣΤΗ ΣΥΜΒΟΛΗ του ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟΥ ΛΑΪΚΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ, με έδρα την ΚΑΡΠΑΘΟ;

Του επιστημονικού συνεργάτη του ΙΛΠΚ του Πανεπιστημίου Αθηνών

Μάκη Εμμ. Ρήγα-Ρηγοπούλη

Απαντούμε στον τίτλο του άρθρου, ότι πολλά είναι παγκοίνως γνωστά εξαιτίας του σπουδαίου έργου, που  επιτελείται από το Ινστιτούτο πάνω από μία δεκαετία.. Αλλά η περιληπτική επανάληψη της επίσημης ανακοίνωσης της Ελληνικής Λαογραφικής Εταιρείας τον χρόνο της ιδρύσεώς του  πιστεύουμε είναι τόσο κατατοπικιστική και επίκαιρη παρά ποτέ.. και ένα ηχηρό ντοκουμέντο επιβεβλημένο για δημοσίευση για να γίνουν ευρύτερα γνωστά οι τεράστιες δυνατότητες του Ινστιτούτου, το ποιόν, το πως και το γιατί, το που και το πότε.. και ποίοι εμπνεύσθηκαν το σούπερ-πατριωτικό εγχείρημα της ιδρύσεώς του και ποίοι συνεχίζουν αδιαλείπτως να αγωνίζονται για την εδραίωση των ανωτάτων στοχεύσεών του στο νησί μας:

“Το Πανεπιστήμιο Αθηνών, η Ελληνική Λαογραφική Εταιρεία και ο Δήμος Καρπάθου συνεργάστηκαν για τη ίδρυση Ινστιτούτου Λαϊκού Πολιτισμού Καρπάθου, το οποίο θα έχει έδρα την Κάρπαθο.. ΚΙ ΑΥΤΟ ΓΙΑΤΙ Η ΚΑΡΠΑΘΟΣ ΕΧΕΙ ΝΑ ΕΠΙΔΕΙΞΕΙ ΙΔΙΑΙΤΕΡΩΣ ΣΗΜΑΝΤΙΚΟ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΑΙ ΔΙΕΘΝΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ, ΛΑΟΓΡΑΦΙΚΟ ΚΑΙ ΕΝ ΓΕΝΕΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΠΛΟΥΤΟ.

Η ΚΑΡΠΑΘΟΣ ΕΠΙΣΗΣ ΑΠΟΛΑΥΕΙ ΣΗΜΑΝΤΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΚΗΣ ΠΡΟΣΦΟΡΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΙΔΙΩΣ ΜΕ ΤΟ ΕΠΑΝΑΣΤΑΤΙΚΟ ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΤΙΚΟ ΚΙΝΗΜΑ ΤΩΝ ΚΑΤΟΙΚΩΝ ΤΗΣ ΕΝΑΝΤΙΟΝ ΤΗΣ ΠΟΛΥΧΡΟΝΗΣ ΙΤΑΛΙΚΗΣ ΚΑΤΟΧΗΣ, ΜΕ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΝΑ ΑΠΟΚΤΗΣΕΙ ΤΗΝ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΤΗΣ ΟΚΤΩ ΜΗΝΕΣ  ΝΩΡΙΤΕΡΑ  ΑΠΟ ΤΑ ΥΠΟΛΟΙΠΑ ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΑ.

Η ΙΔΡΥΣΗ ΤΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟΥ ΕΓΚΡΙΘΗΚΕ ΣΤΙΣ 20 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ ΤΟΥ 2012 ΜΕ ΟΜΟΦΩΝΗ ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΗΣ ΣΥΓΚΛΗΤΟΥ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ (ΠΡΥΤΑΝΕΙΑ ΘΕΟΔΟΣΙΟΥ Ν. ΠΕΛΕΓΡΙΝΗ), αφού προηγήθηκαν οι παρακάτω διαδικασίες:

  1. Ο ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΤΟΥ ΣΠΟΥΔΑΣΤΗΡΙΟΥ ΛΑΟΓΡΑΦΙΑΣ ΤΗΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΜΗΝΑΣ ΑΛ. ΑΛΕΞΙΑΔΗΣ ΕΚΑΝΕ ΤΗΝ ΣΧΕΤΙΚΗ ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΣΤΗΝ ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗ ΤΟΥ ΤΟΜΕΑ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΛΑΟΓΡΑΦΙΑΣ(ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ Ο ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ ΠΟΛΕΜΗΣ), Η ΟΠΟΙΑ ΑΠΟΦΑΣΙΣΕ ΟΜΟΦΩΝΑ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΔΙΕΞΟΔΙΚΗ ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΣΤΗΝ ΣΥΝΕΔΡΙΑ ΤΗΣ 8ης  ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2012, ΝΑ ΚΑΤΑΘΕΣΕΙ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗ  ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ (ΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΕΛΕΝΗ ΚΑΡΑΜΟΛΕΓΚΟΥ)  ΘΕΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΔΡΥΣΗ ΤΟΥ  ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟΥ.
  2. Η Γενική Συνέλευση του Τμήματος του Τμήματος Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών, στην Συνεδρία της 22ας Ιουνίου 2012, με βάση την πρόταση και τον κανονισμό λειτουργίας του Ινστιτούτου που κατατέθηκαν  από τον Τομέα  Βυζαντινής Φιλολογίας και Λαογραφίας, απεφάσισε ΟΜΟΦΩΝΑ  να προτείνει στην Σύγκλητο του Πανεπιστημίου την ίδρυση Ινστιτούτου Λαϊκού Πολιτισμού στην Κάρπαθο.
  3. Ανάλογες αποφάσεις προηγήθηκαν από ΤΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΑΟΓΡΑΦΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ (ΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΟΜΟΤΙΜΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΜΙΧΑΗΛ Γ. ΜΕΡΑΚΛΗΣ, ΓΕΝΙΚΟΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ Ο ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΜΗΝΑΣ ΑΛ. ΑΛΕΞΙΑΔΗΣ) ΚΑΙ ΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΡΠΑΘΟΥ (ΔΗΜΑΡΧΟΣ Ο ΜΙΧΑΗΛ ΦΡ. ΧΑΝΙΩΤΗΣ, ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ Ο ΓΕΩΡΓΙΟΣ Θ. ΝΙΣΥΡΙΟΣ).

ΣΚΟΠΟΙ ΤΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟΥ ΕΙΝΑΙ:

α) Η προαγωγή της βασικής θεωρητικής και εφαρμοσμένης   επιστημονικής έρευνας του λαϊκού πολιτισμού στον ελληνικό χώρο και με ιδιαίτερη έμφαση στον χώρο της  Δωδεκανήσου και άλλων νησιών του Αιγαίου.

β) Η διάδοση της γνώσης του λαϊκού πολιτισμού σε κάθε ενδιαφερόμενο, τους εκπαιδευτικούς των Σχολείων   Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας  Εκπαίδευσης Καρπάθου και ιδίως  στους φοιτητές Φιλολογίας  και των άλλων Τμημάτων της Φιλοσοφικής Σχολής, των Παιδαγωγικών Τμημάτων του Πανεπιστημίου Αθηνών, καθώς και επίσης και άλλων Πανεπιστημίων, προκειμένου να επιτευχθεί η καλύτερη κατάρτιση  των λειτουργών της Εκπαίδευσης  σε θέματα λαϊκού πολιτισμού.

ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΛΗΡΩΣΗ ΤΩΝ ΣΚΟΠΩΝ ΤΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟΥ ΠΡΑΓΜΑΤΟΠΟΙΟΥΝΤΑΙ, ΜΕΤΑΞΥ ΑΛΛΩΝ, ΚΑΙ ΟΙ ΕΞΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ:

  1. Οργάνωση σεμιναριακών και μεταπτυχιακών μαθημάτων, ομιλιών, διαλέξεων, συνεδρίων.
  2. Επιτόπιες έρευνες και επισκέψεις σε Δήμους, πόλεις και χωριά κατά κύριο λόγο της Δωδεκανήσου και άλλων νησιών του Αιγαίου για την συγκέντρωση, ανάδειξη και επεξεργασία πρωτογενούς λαογραφικού υλικού.
  3. Προσκλήσεις ειδικών ερευνητών από διαφόρους επιστημονικούς κλάδους.
  4. Συνεργασία με ελληνικά ή ξένα Ανώτερα ή Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα, Ερευνητικά Κέντρα, Ινστιτούτα και Οργανισμούς του ίδιου ή συγγενούς ενδιαφέροντος.
  5. Έκδοση σχετικών δημοσιευμάτων.
  6. Διεξαγωγή Ερευνητικών Προγραμμάτων.
  7. Επικουρία σε μεταπτυχιακούς φοιτητές και υποψήφιους διδάκτορες Ανωτάτων Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων για την εκπόνηση μεταπτυχιακών εργασιών και διδακτορικών διατριβών με θέματα από τον λαϊκό πολιτισμό.
  8. Τήρηση Αρχείου Προφορικής Παράδοσης και άλλα.

Η Διοίκηση του Ινστιτούτου ανατέθηκε με βάση το Σύμφωνο Συνεργασίας των τριών φορέων, σε Πενταμελή Επιτροπή, η οποία αποτελείται από τον Διευθυντή του Ινστιτούτου ως Πρόεδρο, τον καθηγητή Λαογραφίας Μανόλη Γ. Βαρβούνη και τον αναπληρωτή καθηγητή Λαογραφίας Μανόλη Γ. Σέργη(εκ μέρους της Ελληνικής Λαογραφικής Εταιρείας), τη λέκτορα Κοινωνικής Λαογραφίας του Τμήματος Φιλολογίας Βασιλική Χρυσανθοπούλου και τον εκάστοτε Δήμαρχο Καρπάθου, που τώρα είναι ο Ηλίας Ανδρ. Λάμπρος. Καθήκοντα διευθυντή ανατέθηκαν στον καθηγητή Λαογραφίας του Τμήματος Φιλολογίας Μηνά Αλ. Αλεξιάδη.

Η επίσημη αναγγελία της ίδρυσης του Ινστιτούτου έγινε σε Ειδική Συνεδρία του Δημοτικού Συμβουλίου Καρπάθου, στις 9 Αυγούστου 2013, με την παρουσία του Σεβασμιοτάτου Μητροπολίτου Καρπάθου και Κάσου Αμβροσίου, των Τοπικών Αρχών του νησιού, του Πρύτανη του Πανεπιστημίου Αθηνών, καθηγητών Πανεπιστημίων και πολλών καρπαθίων.

Ήδη το Ινστιτούτο Λαϊκού Πολιτισμού Καρπάθου έχει πραγματοποιήσει  ορισμένες σημαντικές επιστημονικές δραστηριότητες για τις οποίες θα γίνει λόγος στον πρώτο Απολογισμό του.

Τώρα το Ινστιτούτο οργανώνει τα μεταπτυχιακά πανεπιστημιακά  μαθήματα Λαογραφίας  στην Κάρπαθο από 9 έως 16 Νοεμβρίου 2014. Τα μαθήματα  αυτά θα γίνουν στην πρωτεύουσα Πηγάδια και στις Δημοτικές Κοινότητες Απερίου, Μενετών και Ολύμπου, όπου πρόκειται να λειτουργήσουν  Παραρτήματα του Ινστιτούτου.. Τα μεταπτυχιακά μαθήματα οργανώνονται με την συνεργασία του ΚΟΠΑΠ του Δήμου Καρπάθου (που τώρα είναι πρόεδρος ο Γιώργος Βασιλαράκης, ΙΚΑ) και του τοπικού συλλόγου του Ινστιτούτου (εκπρόσωποι  Αρχιμανδρίτης Καλλίνικος Μαυρολέων και Ηλίας Εμμ. Βασιλαράς)”..

Έκτοτε πραγματοποιήθηκε πλήθος  ιδίων και συγγενών δραστηριοτήτων με μεταπτυχιακά πανεπιστημιακά σεμινάρια, συνέδρια, έρευνες, ομιλίες, διαλέξεις, έκδοση βιβλίων, δημοσιευμάτων, τήρηση Αρχείου Προφορικής Παράδοσης, επεξεργασία πρωτογενούς λαογραφικού υλικού, κ.τ.λ.

Το νέο Δ.Σ. του Παραρτήματος του Ινστιτούτου Λαϊκού Πολιτισμού Καρπάθου (Τμήματος Φιλολογίας του ΕΚΠΑ), το οποίο προήλθε από τις αρχαιρεσίες που έγιναν 18 Αυγούστου 2020, έχει ως εξής:

Πρόεδρος, Ηλίας Εμμ. Βασιλαράς.

Αντιπρόεδρος, Ρούλα Κατωγυρίτη.

Γενική Γραμματέας, Πόπη Ιωαννίδου.

Ταμίας, Σοφία Κωνσταντή.

Μέλος, Σοφία Μπον.

Αν. Μέλος, Ευάγγελος Ρουσσάκης.

Στο Δ.Σ. συμμετέχει επίσης και ο Διευθυντής της Διοικούσας Επιτροπής  καθηγητής Μηνάς Αλ. Αλεξιάδης..

Ακολούθησε τελευταία η εκλογή και του υποφαινόμενου, πρώτου Επιστημονικού Συνεργάτη  του Ι.Λ.Π.Κ. του Πανεπιστημίου Αθηνών, Μάκη Εμμ. Ρήγα-Ρηγοπούλη.

Από την ουσιαστική αυτή ιδρυτική αναφορά για το Ινστιτούτο της Ελληνικής Λαογραφικής Εταιρείας ελπίζουμε να αντληθούν τα προσήκοντα συμεράσματα:

  1. Πάνω απ΄όλα βοήθησε το πλουσιότατο λαογραφικό-παραδοσιακό υπόβαθρο της Καρπάθου, που εξακολουθεί να ενθουσιάζει ακόμα και τους ανώτατους επιστημονικούς φορείς της χώρας.. Το Ινστιτούτο ως Πανεπιστημιακό Παράρτημα έρχεται να επισφραγίσει την μία και μοναδική πολιτιστική μας  ταυτότητα, ως το κυρίαρχο γνώρισμα και του Οικουμενικού Καρπάθιου αλλά και της Πατρώας του Γης Καρπάθου.   Η απόφαση εδραίωσης του Ινστιτούτου Λαογραφίας, ως Σεμιναριακό και Μεταπτυχιακό Ίδρυμα του Πανεπιστημίου Αθηνών σε ένα ακριτικό, μικρομεσαίο νησί πιστεύουμε αποτελεί μεγάλη τιμή και ιστορικό γεγονός τεραστίων διαστάσεων. Την θεωρούμε, μετά την Πρώτη Επανάσταση-Απελευθέρωση του ΄44, την Δεύτερη τώρα Πολιτιστική- Λαογραφική- Παραδοσιακή Επανάσταση της Καρπάθου, την  ίδρυση του Πανεπιστημιακού μας Ινστιτούτου..

Και επισημοποιεί ακόμη περισσότερο και, “ότι η Κάρπαθος απολαύει σημαντικής προσφοράς στην Ελλάδα ιδίως με το Επαναστατικό Απελευθερωτικό Κίνημα  των κατοίκων της εναντίον της πολύχρονης Ιταλικής Κατοχής με αποτέλεσμα να αποκτήσει  την ελευθερία της οκτώ μήνες νωρίτερα από τα υπόλοιπα Δωδεκάνησα.” Έτσι και η Πανεπιστημιακή Κοινότητα  πέρα από κάθε αμφιβολία δικαιώνει πλήρως την Επανάσταση-Απελευθέρωση της 5ης Οκτωβρίου, 1944, στις Μενετές Καρπάθου.. Δηλαδή, ως επιπρόσθετος, εκτός της Πρωταγωνιστικής Λαογραφικής- Παραδοσιακής  Υπόστασης της Καρπάθου, προσδιορίζεται και ως ιστορική καμπή-ορόσημο  η Πρωταγωνιστική Επαναστατική Αγία Λαύρα της Δωδεκανήσου της 5ης Οκτωβρίου, 1944 του συνόλου των Καρπαθίων.. Αυτά σε επιστημονική απάντηση, για μίαν ακόμη φορά, στους ελαχίστους αμφισβητίες με ακραίες τοπικιστές αντιλήψεις, υποσκάπτοντας συνειδητά  την παγκαρπαθιακή αγωνιστική ομόνοια και ιδέα..

  1. Πίσω από την προαναφερθείσα σταδιακή, αυτή ίδρυτική διαδικασία του Ινστιτούτου Λαογραφικού Πολιτισμού Καρπάθου στα επί μέρους ακολουθητέα Πανεπιστημιακά Όργανα, διαφαίνεται ο φωτισμένος ηγέτης, η ψυχή, ο διευθυντής του Ινστιτούτου, ο Μηνάς Αλ. Αλεξιάδης, ομότιμος καθηγητής Λαογραφίας στο Τμ. Φιλολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής  του Πανεπιστημίου Αθηνών.. και ότι υπήρξε η κινητήριος δύναμης που το ανέδειξε, εμπνεόμενος από τα δύο μεράκια της ζωής του να τα ενσωματώσει σε έναν.. ΣΤΟ ΥΨΗΛΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΛΕΙΤΟΥΡΓΗΜΑ ΠΟΥ ΔΙΑΠΡΕΠΕΙ Ο ΙΔΙΟΣ ΕΝΤΟΣ ΚΑΙ ΕΚΤΟΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΝΑ  ΕΓΚΘΙΔΡΥΣΕΙ ΤΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΛΑΪΚΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ.. ΕΚΕΙ ΟΠΟΥ ΤΟ ΛΑΟΓΡΑΦΙΚΟ- ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟ ΦΩΤΟΣΤΕΦΑΝΟ ΣΤΟΛΙΖΕΙ ΚΑΙ  ΤΟ ΕΤΑΙΡΟ ΗΜΙΣΥ ΤΗΣ ΚΑΡΔΙΑΣ ΤΟΥ, ΤΗΝ ΚΑΡΠΑΘΟ.

Ασφαλώς, δεν αρκεί μόνον η καλή θέληση και διάθεση και η διπλή αγάπη, επειδή αγαπάμε και την  επιστημοσύνη μας, και την ιδιαίτερη πατρίδα μας, που τυγχάνει να διαπρέπουν και οι δυό στο ίδιο αντικείμενο, ότι θα  ήτανε τόσο(καθόλου) εύκολη υπόθεση να μετουσιωθεί σε πράξη. Απαιτήθηκαν ευφυής φαιά ουσία με πηγαίο ζήλο, πλέγμα αξιέπαινων, δεξιοτεχνικών φιλικών  προσεγγίσεων και σταθερού προσανατολισμού με ομόθυμα μέλη της πανεπιστημιακής κοινότητας και πολιτειακών παραγόντων, που έφεραν το ανεπανάληπτο, ουρανοκατέβατο αποτέλεσμα..

Αυτή η, ομολογουμένως, πολιτιστική εκτόξευση θα εξακολουθεί να μεταλαμπαδεύει το απ΄ αιώνων τοπικό λαογραφικό-παραδοσιακό μας αφήγημα και σε διευρυμένες, ανωτάτου επιπέδου διεισδυτικές εκπαιδευτικές αναφορές και σε πανελήνιας έκτασης προβολές. Αυτό, βέβαια, εξαρτάται πλέον και από την πληρέστερη κατανόηση από την απανταχού ομογένεια των καρπαθίων και των φορέων τους την εμβληματική εμβέλεια, που προσδίδει ως έδρα του νησιού μας, το Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο στην Παγκαρπαθιακή Οντότητα.

Και στην συνέχεια η παντοίων τρόπων συμμετοχή τους να αγκαλιάσουν τις   διάφορες διεργασίες του επιστημονικές- σεμιναριακές, εκδηλωτικές, συνεδριακές, εθιμικές, συγγραφικές, κ.τ.λ., βοηθώντας τα μάλα να εκλαϊκευθούν περισσότερο από την μία οι ευεργετικές γνωστικές του ιδιότητες στους πάντες.. Από την άλλη να “προσηλυτίζονται” και οι ξένοι επισκέπτες-τουρίστες μας στα λαογραφικά-παραδοσιακά μας νάματα, ήθη, έθιμα, αξίες, φιλοξενία, κ.τ.λ. που εν πολλοίς διευρύνει-ενισχύει και το τοπικό πληθυσμιακό (ερήμωση), επιχειρηματικό- τουριστικό, οικονομικό, εθιμικό- παραδοσιακό, εκπαιδευτικό, θρησκευτικό, κ.τ.λ.  γίγνεσθαι. Αυτά, όμως, θα μπορούσανε να καταστούν πληρέστερα δυνατά, εάν  εγγράφονται στο Ινστιτούτο και καρπάθιοι μεταπτυχιακοί φοιτητές.. και εάν  ενδιαφέρεται ικανός αριθμός καρπαθίων φοιτητών και του εξωτερικού, που πολλοί από αυτούς με τις διατριβές τους για την Καρπαθιακή Λαογραφία θα εμπλούτιζαν ακόμα πολύ περισσότερο  το καρπαθιακό παραδοσιακό μας, θαυμάσιο όνειρο..

Ή έστω αρκετών από τις δεκάδες καρπαθίων πανεπιστημιακών καθηγητών, για να διδάξουν ενδελεχέστερα το καρπαθιακό μας αφήγημα, που είναι γαλουχημένοι από μωρά μέσα σε αυτή την ειδυλιακή παραδοσιακή ατμόσφαιρα.  Μήπως,  όπως οι πάσης φύσεως αστικοί νεοέλληνες διολισθαίνουν σε οξύμερες ξενομανίες, συμπαρασύροντας μοιραία και τους επαρχιώτες, τους μοναδικούς πυλώνες των ζωντανών παραδοσιακών μας καταβολών. Οι Καλλικρατικές και λοιπές  διεργασίες διαχρονικά αφήνουν τα χωριά επί ξύλου κρεμάμενα, όπως αποδεικνύεται από την επιταχυνόμενη ερημοποίησή τους..

Που απλά έρημοι τόποι από ανθρώπους σημαίνει ερημιές στα πάντα, μεγάλη αδικία.. αυτό ήδη φαίνεται και στις αγροτικές παραγωγές που σταδιακά μηδενίζονται και γι΄ αυτό παραλύεται ένας άλλος βασικός τομέας της οικονομίας, που αυτονομούσε και την επαρχία και τροφοδοτούσε και τους αστικούς πληθυσμούς και γι΄αυτό τώρα οι ακρίβειες εκτινάσσονται στα ύψη.. Εκτός των ελλείψεων των εργατικών χεριών στην αγροτική οικονομία και ο τουρισμός, ο μοναδικός  τομέας αναζωογώνησης της υπαίθρου, που η αποψίλωση αφήνει και αυτόν χωρίς υπαλληλικό προσωπικό.

Εκτός αυτών των δύο καταρρεόντων βασικών παραμέτρων του Τουρισμού και της Αγροτοκτηνοτροφίας-Αλιείας για τα νησιά μας, εμείς επίσης ανησυχούμε από την πληθυσμιακή απίσχνανση και για την διαφαινόμενη υποβάθμιση του κυρίαρχου γνωρίσματός μας,  της πλουσιότατης πολιτιστικής μας κληρονομιάς, που την πλαγιοκοπούν και οι έξωθεν καταλυτικοί παράγοντες αλλά, δυστυχώς, και οι  εσωτερικοί  προσκολλώνται σε ανοίκειες ξενομανιακές τάσεις, καθένας από διαφορετικές οπτικές, που ελπίζουμε να αναλυθούν σε επόμενα.

Δεν είναι, πράγματι άκρως απογοητευτικό, αντί να πρωτεύουμε σε όλα όπως οι αρχαίοι μας πρόγονοι και κυρίως στα πολιτιστικά, να αισθάνονται υπερήφανοι εκεί ψηλά, τουναντίον μας διακατέχει αλόγιστη ξενομανία και περισσότερο τους υψηλά πολιτικούς ιστάμενους μέχρι του σημείου να διαλύονται και οι μοναδικές ακραιφνείς   λαογραφικές-παραδοσιακές μας εστίες, τα 6.000 γραφικά χωριά μας και για τους γνωστούς καλλικρατικούς, κ.τ.λ. λόγους..

Τα νησιά μας είναι θείο δώρο για την  χώρα μας, κυρίως και για την μεγάλη τους προσφορά στο ΑΕΠ.. όπου ο Τουρισμός σηκώνει  το 1/3 της ελληνικής οικονομίας(!!)  με ελάχιστα ανταποδοτικά οφέλη, αφού τα δεκάδες δισ. ευρώ παραχωρούνται διαχρονικά στα μεγάλα τομεακά έργα των αυτοκινητοδρόμων, που διασχίζουν πάνω-κάτω ολόκληρη την ηπειρωτική χώρα, μακράν ακόμα από την παραγωγική οικονομία.. Ενώ ολόκληρος ο Θεσσαλικός Κάμπος μένει ακόμα πλημμυρισμένος.. κι ενώ τα νησιά μας στερούνται ακόμα τα στοιχειώδη λιμάνια, υδατοδρόμια, συγκοινωνίες  ύδρευση-αποχέτευση, καθαριότητα, φωτισμό, πολεοδομικό χωροταξικό σχεδιασμό, σχολεία-λαογραφία, δρόμους, κ.τ.λ..

Όμως, αντίθετα συμβαίνει σε άλλες χώρες με νησιά, που τα αξιοποιούν στο έπακρο, ακόμη και οι τριτοκοσμικές της Ν.Α. Ασίας, της Αφρικής, κ.τ.λ., και με μηδενικές ευρωπαϊκές επιδοτήσεις! Μόνον οι ενωμένες παγκαρπαθιακές δυνάμεις θα μπορούσαν να  αναχαιτίσουν κατά το δυνατόν και τον υφέρποντα οδοστρωτήρα  της παγκοσμιοποίησης, κ.τ.λ..  και να προσδώσουν νέα πνοή και φως στο νέο πολιτιστικό μας άστρο(Ινστιτούτο) για να κρατηθεί εκεί ψηλά στα επουράνια, για να μην μπορεί να δύσει ποτέ.. Λίγο τόχετε;

Γι΄αυτό, ελπίζουμε για την ανωτάτη επιστημονική αναγνώριση του Ινστιτούτου από σύμπασα τη παγκαρπαθιακή οικογένεια και για την μεγίστη συμβολή του στην διατήρηση και την διάδοση των ανεκτίμητων  παραδοσιακών μας καταβολών.. και για να μπορέσουν έτσι να συνεχίσουν να αγκαλιάζουν το Ινστιτούτο κατ΄αρχάς οι δύο άμεσα εμπλεκόμενοι δημόσιοι φορείς, Δήμος και Επαρχείο, με  όλους τους επαϊοντες καρπάθιους και μη.. και επίσης, να αγκαλιάσουν τους πρωτεργάτες, τα όργανα και τον εξέχοντα ιθύνοντα νου του Ινστιτούτου καθηγητή  Μηνά Αλ. Αλεξιάδη για να συνεχίσουν υποβοηθούμενα, διευρυμένα, απρόσκοπτα το υπερπολίτιμο έργο τους..

Εν τέλει,  εμείς οι νεοκαρπάθιοι πολύ τυχεροί που κληρονομήσαμε και την ανεκτίμητη παραδοσιακή μας κληρονομιά με δυνατές ρίζες και τώρα ένα Πανεπιστημιακό Ίδρυμα Ινστιτούτο που θα τις ποτίζει με πλούσιο, εύφορο υλικό στον αιώνα τον άπαντα και όλα-οι μαζί θα αποτελούν σημαντική παρακαταθήκη για το ευοίωνο μέλλο τους..

Μάκης Εμμ. Ρήγας-Ρηγοπούλης.  4/4/2024.

Καρπαθιακά Νέα