γράφει ο Μανώλης Δημελλάς
Οι λιγοστές μέρες στην έτσι κι αλλιώς πανέμορφη, περήφανη και πάντα φιλόξενη Κάρπαθο άφησαν μέσα μου μια επίγευση που δύσκολα ξεπερνιέται. Από τη μια, το μεγαλείο του τόπου – σιωπηλό, αγόγγυστο, γενναιόδωρο. Από την άλλη, η ανθρώπινη αδυναμία να σταθεί στο ύψος του.
Ας ξεκινήσουμε από το φως. Από τη «νησάρα», όπως εύστοχα την αποκαλούν πολλοί ταξιδιώτες, όταν ανακαλύπτουν την Όλυμπο, το Διαφάνι, ή κάποιο από τα διαμαντένια χωριά της Νότιας Καρπάθου. Ο τόπος παραμένει αληθινός, με αρχέγονα τοπία, περήφανους ανθρώπους, στιγμές που μυρίζουν αλμύρα, παστή σαρδέλα, κινομαλά και ψυχή. Μόνο που το φως αρχίζει να ξεθωριάζει, όταν διασχίσεις λίγο πιο βαθιά την καθημερινότητα.
Βρέθηκα στην Όλυμπο ένα απόγευμα Ιουλίου. Ο ήλιος δεν είχε ακόμα χαθεί πίσω από τα βουνά και το χωριό έμοιαζε ήδη άδειο. Ερημιά που δεν της άξιζε. Ο κεντρικός δρόμος ζωντανός μεν, από μαγαζιά και εστιατόρια, αλλά λίγα βήματα πιο μέσα: εγκατάλειψη. Οι ντόπιοι μας μίλησαν με παράπονο. «Η Όλυμπος δίνει φως σε όλο το νησί. Γιατί δεν αποτελεί προτεραιότητα;». Δεν είχαν άδικο. Το παράπονο κουβαλούσε και περηφάνια αλλά και ένα σπαρακτικό ερώτημα χωρίς απάντηση – γιατί αυτό το στολίδι να μαραζώνει;
Κατηφορίζοντας προς το Διαφάνι, συναντήσαμε ένα χωριό που ανασαίνει αργά και γλυκά, σαν καρδιοχτύπι από παλιό τραγούδι. Ένα επίνειο με χαρακτήρα που συγκρίνεται με την παρθενική ομορφιά του Αη Νικόλα στο Σπόα, με άρωμα παρελθόντος και ανθρώπους που σε κοιτούν τίμια στα μάτια. Ο Μανώλης Λιορεϊσης, επιχειρηματίας και Πρόεδρος του τοπικού Συλλόγου Πορθμείος Ποσειδών, δίνει μάχη να ενώσει τις φωνές των επαγγελματιών για να ακουστεί το Διαφάνι. Κι αναρωτιέμαι: θα τον ακούσει κανείς; Ή θα μείνει κι αυτός ένας ακόμη που φωνάζει στο κενό;
Η Κάρπαθος παλεύει. Θέλει να σταθεί στον σκληρό χάρτη του τουρισμού, να αποδείξει πως έχει τα φόντα. Και τα έχει. Τα Πηγάδια, το Απέρι, ο Αφιάρτης, η Αμμοωπή… Μόνο που η μάχη δίνεται συχνά χωρίς σχέδιο. Μου έλειψε η ποιοτική πρόταση. Ένας θερινός κινηματογράφος – χάθηκε ο κόσμος να βάλουμε έναν προτζέκτορα; Κάποιο πολιτιστικό πρόγραμμα με ουσία. Φέτος ήταν φτωχό, σχεδόν ανύπαρκτο. Γιατί; Από αδιαφορία ή αδυναμία;
Και κάτι ακόμη, πιο πικρό. Στις Μενετές, κάθε πρωί που περπατούσα, έβλεπα γάτες – αδέσποτες, αδύναμες, πεινασμένες. Γάτες να σκαλίζουν σκουπίδια, γάτες με μωρά, άλλες ετοιμόγεννες. Η εικόνα αυτή δεν είναι γραφική. Είναι τραγική. Το Σωματείο Φίλοι Ζώων φωνάζει, ζητά βοήθεια, στειρώσεις, τροφή, αξιοπρέπεια. Η Δημοτική Αρχή; Απούσα. Ακόμα και τις ταΐστρες που έβαλαν, δεν τις γεμίζουν. Το νερό θεοβρώμικο. Αν δεν είναι αυτή απόδειξη αδιαφορίας, τότε τι είναι; Οι άνθρωποι που διοικούν φαίνεται πως βλέπουν τα ζώα σαν πρόβλημα. Εγώ θα συνεχίσω να γράφω. Γιατί εκείνα δεν έχουν φωνή. Κι όμως ζουν καθημερινά την καταδίκη της εγκατάλειψης.
Η Κάρπαθος δεν έχει ανάγκη μόνο από τουρίστες. Έχει ανάγκη από διοίκηση με ανοιχτή καρδιά. Από ανθρώπους που νοιάζονται, που ακούν, που βλέπουν. Ανθρώπους που μπαίνουν στην πολιτική όχι για να φαίνονται, αλλά για να υπηρετούν. Για να δίνουν λύσεις. Όχι για να ποζάρουν, αλλά για να στέκονται δίπλα σε αυτόν τον τόπο – και σε όλα του τα πλάσματα. Δίποδα ή τετράποδα.
Και τελικά, τι είναι τουρισμός αν δεν έχεις τόπο να τον αγαπάς πρώτος εσύ;
