Χριστόφορος Λυτός και 5η Οκτωβρίου: ένας προβληματισμός για τον τρόπο τιμής της ιστορικής μνήμης

Χριστόφορος Λυτός και 5η Οκτωβρίου: ένας προβληματισμός για τον τρόπο τιμής της ιστορικής μνήμης

ζωγράφος Δήμος Χατζηγεωργίου

Ένα ζήτημα που αφορά τον τρόπο με τον οποίο ο Δήμος Καρπάθου οργανώνει και συνδέει τις εκδηλώσεις ιστορικής μνήμης θέτει η παρακάτω τεκμηριωμένη τοποθέτηση σχετικά με την Ημέρα Τιμής της Μνήμης του Καρπάθιου ήρωα του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου Χριστόφορου Λυτού.

Η τιμή στη μνήμη του Χριστόφορου Λυτού δεν αμφισβητείται. Αντίθετα, το ερώτημα που τίθεται αφορά τη σύνδεση της συγκεκριμένης εκδήλωσης με το πλαίσιο των εορτασμών για το Επαναστατικό Απελευθερωτικό Κίνημα της Καρπάθου της 5ης Οκτωβρίου 1944.

Πρόκειται για δύο σημαντικές, αλλά διαφορετικές σε χρόνο και ιστορικό πλαίσιο, σελίδες της καρπαθιακής ιστορίας. Η συζήτηση, επομένως, αφορά το αν η μνήμη τους υπηρετείται καλύτερα όταν κάθε ιστορικό γεγονός και κάθε πρόσωπο τιμάται αυτοδύναμα, με τη δική του ιδιαίτερη ιστορική αναφορά.

Τα «Καρπαθιακά Νέα» δημοσιεύουν την τοποθέτηση, αφήνοντας τον αναγνώστη να κρίνει τα επιχειρήματα και να προβληματιστεί για τον τρόπο με τον οποίο ο τόπος μας διαχειρίζεται και αναδεικνύει τη συλλογική ιστορική του μνήμη.

**Η ΗΜΕΡΑ ΤΙΜΗΣ ΤΗΣ ΜΝΗΜΗΣ **

**ΤΟΥ ΚΑΡΠΑΘΙΟΥ ΗΡΩΑ ΤΟΥ Β΄ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ ΛΥΤΟΥ **

ΚΑΙ Η ΕΝΤΑΞΗ ΤΗΣ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΩΝ ΕΟΡΤΑΣΜΩΝ

**ΤΟΥ ΕΠΑΝΑΣΤΑΤΙΚΟΥ ΚΙΝΗΜΑΤΟΣ **

ΤΗΣ 5ης ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 1944

  • Το έτος 2005 καθιερώθηκε από το Τοπικό Διαμέρισμα Βωλάδας του Δήμου Καρπάθου επί Προεδρίας Ηλία Μηνά Λυτού, μετά από εισήγηση του Συλλόγου Βωλαδιωτών Αθηνών “ΠΑΝΑΓΙΑ Η ΠΛΑΓΙΑ”, επί Προεδρίας του αείμνηστου Μηνά Ζαβόλα, ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον Κώστα Ζαβόλα, το ετήσιο μνημόσυνο του Χριστόφορου Λυτού, την 11η Οκτωβρίου εκάστου έτους.
  • Το έτος 2020 κι αφού μεσολάβησε ένα διάστημα κατά το οποίο ατόνησαν οι σχετικές εκδηλώσεις, η πρωτοβουλία της Ημέρας Τιμής του Ήρωα την 11η Οκτωβρίου αναζωογονήθηκε το έτος 2020 από την Κοινότητα Βωλάδας του Δήμου Καρπάθου επί Προεδρίας του αείμνηστου Ιωάννη Γεωρ. Λυτού, με τη συμμετοχή του Αθλητικού Συλλόγου Βωλάδος «ΑΠΟΛΛΩΝ» επί Προεδρίας Πέτρου Ηλ. Βαρδαούλη και του Πολιτιστικού Συλλόγου Βωλάδας «ΤΑ ΑΠΕΛΛΑ», επί Προεδρίας Γιώργου Διάκου.
  • Το έτος 2021 η Ημέρα Τιμής της Μνήμης του Χριστόφορου Λυτού, διοργανώθηκε την 10η Οκτωβρίου.
  • Τέλος το έτος 2022 καθιερώθηκε επίσημα με ομόφωνη απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου Καρπάθου —και ορθά— ως ημέρα τιμής της μνήμης του Καρπάθιου Ήρωα Χριστόφορου Λυτού στη Βωλάδα, η 20η Οκτωβρίου, επέτειος της πρώτης ημέρας αποβίβασης του δεύτερου συμμαχικού κατασκοπευτικού κλιμακίου στην Κάρπαθο (20η Οκτωβρίου 1943) κατόπιν υποβολής σχετικού αιτήματος από την τότε Πρόεδρο του Πολιτιστικού Συλλόγου Βωλάδας «ΤΑ ΑΠΕΛΛΑ» Ευδοξία Λυτού (βλ. ΔΙΑΥΓΕΙΑ ΑΔΑ:Ψ6ΙΝΩΕ0-Ρ10).
  • Μέχρις εδώ, όλα καλά. Ο Χριστόφορος Λυτός αξίζει πράγματι των τιμών που του αποδίδονται κατ’ έτος από τους διοικητικούς θεσμούς του τόπου μας και μάλιστα πολύ περισσότερες.
  • Το ερώτημα όμως που προκύπτει αβίαστα είναι γιατί οι σχετικές εκδηλώσεις πρέπει να εντάσσονται από τον Δήμο Καρπάθου στο πλαίσιο των ετήσιων εορτασμών του Επαναστατικού Απελευθερωτικού Κινήματος Καρπάθου της 5ης Οκτωβρίου 1944;…
  • Είναι εξάλλου σε όλους γνωστό ότι η δράση του δικτύου της Συμμαχικής Κατασκοπίας στην Κάρπαθο δεν έχει καμιά απολύτως σύνδεση με την Εξέγερση του Οκτώβρη του 1944.
  • Ως εκ τούτου λέμε ΝΑΙ στην ετήσια Ημέρα Τιμής της Μνήμης του Χριστόφορου Λυτού, πιστεύουμε όμως ταυτόχρονα ότι η πρωτοβουλία αυτή πρέπει να διοργανώνεται αυτοδύναμα και αυτόφωτα όχι σε συσχετισμό με τους εορτασμούς της 5ης Οκτωβρίου.
  • Άραγε θα γίνει ορθά κατανοητό από τους αρμοδίους το πνεύμα της τοποθέτησής μας;

28.9.2026

ΚΑΡΠΑΘΙΑΚΑ ΝΕΑ