Από τους Λιγκιάδες στις Μενετές: δύο μέρες, δύο διαφορετικές μνήμες – Δύο μέρες, δύο τόποι και δύο γεγονότα που σημάδεψαν την Ελλάδα της Κατοχής.
Στις 4 Οκτωβρίου, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Κωνσταντίνος Τασούλας θα βρίσκεται στους Λιγκιάδες, για τις εκδηλώσεις μνήμης των 83 χρόνων από το Ολοκαύτωμα του χωριού. Μια ημέρα πριν, στις 3 Οκτωβρίου 1943, οι Λιγκιάδες γνώρισαν τη ναζιστική θηριωδία. 82 άνθρωποι δολοφονήθηκαν, ανάμεσά τους 34 παιδιά και βρέφη. Ένα ολόκληρο χωριό πλήρωσε βαρύ τίμημα.
Την επόμενη ημέρα, 5 Οκτωβρίου 2026, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας θα βρεθεί στις Μενετές της Καρπάθου, για την 82η επέτειο της Επανάστασης της Καρπάθου του 1944.
Η χρονική απόσταση ανάμεσα στις δύο επετείους είναι μόλις μία ημέρα. Τα γεγονότα απέχουν έναν χρόνο.
Στους Λιγκιάδες θυμόμαστε ανθρώπους που χάθηκαν επειδή βρέθηκαν απέναντι στη ναζιστική βία. Στις Μενετές θυμόμαστε ανθρώπους που αποφάσισαν να σηκωθούν απέναντι στην Κατοχή.
Στις 5 Οκτωβρίου 1944, από τις Μενετές ξεκίνησε το επαναστατικό κίνημα που απλώθηκε σε ολόκληρη την Κάρπαθο και οδήγησε στην αποτίναξη της ιταλικής κυριαρχίας και στη διακήρυξη της Ένωσης του νησιού με την Ελλάδα.
Όμως και η Καρπαθιακή Επανάσταση έχει τον δικό της νεκρό.
Ήταν ο Γεώργιος Πολυχρόνη Βιττωρούλης. Ήταν 27 ετών. Συμμετείχε από την πρώτη στιγμή στον ξεσηκωμό και σκοτώθηκε στις 8 Οκτωβρίου 1944, κατά τη διάρκεια διατεταγμένης υπηρεσίας, όταν εξερράγη το ολμοβόλο που χειριζόταν. Άφησε πίσω τη σύζυγό του και δύο παιδιά. Ήταν ο μοναδικός νεκρός των ημερών της Επανάστασης.
Ο άνθρωπος αυτός περιμένει ακόμη.
Περιμένει μια αναγνώριση που να αντιστοιχεί στη θέση του μέσα στην ιστορία της 5ης Οκτωβρίου. Το Δημοτικό Συμβούλιο Καρπάθου είχε εγκρίνει το 2023 τη διάθεση χώρου και την αποδοχή δωρεάς για την κατασκευή προτομής του. Η υπόθεση, όμως, μπήκε σε μια μακρά διαδικασία αντιδράσεων και εκκρεμοτήτων. Το 2024 η Κοινότητα Μενετών γνωμοδότησε αρνητικά, ενώ η σχετική απόφαση της Κοινότητας ακυρώθηκε στη συνέχεια για λόγους αρμοδιότητας.
Και τον Αύγουστο του 2026, η υπόθεση εξακολουθούσε να μην έχει κλείσει.
Έτσι, η φετινή παρουσία του Προέδρου της Δημοκρατίας αποκτά για τις Μενετές και μια δεύτερη ανάγνωση.
Στις 4 Οκτωβρίου, στους Λιγκιάδες, η Πολιτεία θα σταθεί μπροστά στους 82 νεκρούς ενός από τα πιο σκληρά εγκλήματα της Κατοχής.
Στις 5 Οκτωβρίου, στις Μενετές, θα σταθεί μπροστά στη μνήμη ενός ολόκληρου λαού που ξεσηκώθηκε για την ελευθερία του. Και ανάμεσα στους πρωταγωνιστές αυτής της ιστορίας βρίσκεται ένας 27χρονος Καρπάθιος που έδωσε τη ζωή του.
Γεώργιος Βιττωρούλης. Ο μοναδικός νεκρός της Καρπαθιακής Επανάστασης.
Η ιστορία του δεν χρειάζεται μεγάλα λόγια. Χρειάζεται να βρίσκεται εκεί όπου πρέπει: μέσα στη μνήμη του τόπου που τον γέννησε και για τον οποίο σκοτώθηκε.
Οι Λιγκιάδες έχουν τους νεκρούς τους. Οι Μενετές έχουν τους αγωνιστές τους. Και η Κάρπαθος έχει έναν άνθρωπο που, 82 χρόνια μετά, εξακολουθεί να περιμένει τη δική του θέση στη μνήμη.
Στις 4 Οκτωβρίου στους Λιγκιάδες. Στις 5 Οκτωβρίου στις Μενετές.
Από τη μία πλευρά, 82 άνθρωποι που χάθηκαν μέσα σε μια ναζιστική θηριωδία. Από την άλλη, ένας Καρπάθιος που έπεσε μέσα στον αγώνα για την ελευθερία.
Δύο διαφορετικές ιστορίες. Μία Ελλάδα που θυμάται.
29.9.2026
Καρπαθιακά Νέα
